Муниципальное образование «Закаменский район»
Муниципальное бюджетное общеобразовательное учреждение
«Бортойская  средняя общеобразовательная школа»

                                                                                                                                                                                         Утверждено
Приказом МБОУ «Бортойская СОШ»
        « ____ »  ___________________2019 г.                                                                                                                                             №________________

РАБОЧАЯ ПРОГРАММА 
 
Цыденжапова Дарима Долгоржаповна, высшая категория
(Ф.И.О., категория)
Бурятская литература, 5-9  классы
(предмет, класс)
основное общее образование
(уровень)

у. Бортой
2019 год

Тайлбари бэшэг
Тус программа гүрэнэй Федеральна стандарт, Буряад Республикын Һуралсалай болон эрдэм ухаанай министерствын туршалгын программа дээрэ үндэhэлэгдэнэ. Буряад дунда hургуулида түрэлхи литература hуралсалай предмет болгогдожо, үзэгдэжэ байдаг гээшэ.
        Буряад литература үзэлгэ болбол имагтал түхэл янза дүрсөөр харуулдаг дээрэһээ һурагшадые арад зондоо үнэн сэхээр хүмүүжүүлхэ хэрэгтэ тон ехэ удха шанартай. 
Буряад литература заалгын зорилгонууд:
- Һурагшадта түрэлхи литература шудалан үзүүлхэдээ, буряад хэлэнэйнгээ баялигтай гүнзэгыгөөр танилсуулха, һайнаар хэлүүлдэг, уншуулдаг, бэшүүлдэг болгохоһоо гадна, буряад арадайнгаа ажабайдал, түүхэ, заншал, зан абари үзэжэ байгаа зохёолнууд дээрэ үндэһэлэн, һайнаар ойлгуулха, ухаан сэдьхэлдэнь шэнгээхэ, манай обществын ёһото эрхэтэн болгон хүмүүжүүлгэ болоно.
- Һурагшадые уран зохёол абьяастайгаар уншаха дуратай, ходорхойгоор, тодо зүбөөр уншаха шадабариинь хүгжэхэ, уншаһан зохёолоо ухаандаа буйлуулан, удхыень зүбөөр элирүүлэн ойлгодог, һонирходог болгохоһоо гадна, һурагшадай зохёол шудалан, шэнжэлэн үзэхэ эхин дадалнуудые бүридүүлхэ, түрэлхи литература тухайгаа юрэнхы мэдэсэтэй болгохо гэһэн зорилгонуудые табина.
- Арадай түүхэдэ, уран зохёолшын зохёол соогоо харуулһан үе сагта, арад зоной ажал хүдэлмэриинь аша туһада, үйлэ хэрэгтэ, ёһо заншал, гуримда һурагшадай анхарал хандуулха.
- Олониитын ажабайдал тухай ойлгосыень саашань үргэдхэхэ, мэдэсыень гүнзэгырүүлхэ, һурагшадай зан заншал, сэдьхэл ухаа, бодол хүсэл зүбөөр, даамайгаар бүрилдүүлхэ.
- Түрэл арадайнгаа хэлэдэг үндэһэн хэлые һайнаар шудалжа, хүнэй ойлгохоор, тодо һонороор хэлүүлжэ һургаха шухала.
- Һурагшадые түрэһэн нютаг ороноо һайнаар мэдэхээрнь, дуратайгаар хүмүүжүүлхэ, ажабайдалай үзэгдэлнүүдэй, нютагайнгаа байгаалиин гоё һайханиие зүбөөр сэгнэдэг хүн болгожо һургаха юм. 
- Түрэһэн эхэ эсэгэеэ, аха зониие хүндэлхэ гэһэн арадай һайн һайхан заншалые хүндэлжэ баримталха дадалтай болгохо.

Һуралсалай предмедэй тодорхойлол
V-VII классуудай түрэлхи литературын программа тематическа гол ёһоной үндэһэн дээрэ байгуулагдаба.. Эндэ арадай аман зохёолнууд, буряад литература сооһоо удхын ба байгуулалтын талаар һурагшадай ойлгосо, мэдэсэдэ таарамжатай уран һайханай зохёолнууд шэлэгдэн абтажа, тайлбарилан уншахаар, шудалан үзэхөөр хараалагдаба.  V–VII классуудта буряад литературын программа соо оруулагдаһан зохёолнууд бүхыдөө эхинһээ адаг хүрэтэр уншагдахаһаа гадна, шэлэгдэн абтаһан эпическэ зохёолой зарим хэһэгүүд уншагдахаар хараалагдана. Зохёолой удха тухай хөөрэлдөөн, эхин шатын шэнжэлэл хэжэ һуралга имагтал литературна текст дээрэ хүдэлэлгэһөө эхитэй.
        Уран зохёолоор шэнжэлэл хэхэдээ, һурагшадай мэдэсэ, хэлэхэ, хөөрэхэ дүршэл хараадаа абан, олон янзын арганууд сооһоо уран зохёолой удха зүбөөр ойлгуулха тон таарамжатай аргануудые шэлэн хэрэглэхэ болоно. Уран зохёолой гол удха, байгуулга, хэлэ зүбөөр ойлгуулха, һурагшадай һанал бодол зүбөөр бүрилдүүлхэ, ухаалдюулжа һургаха хэрэгтэ шанар һайнтайгаар, зүбөөр эмхидхэгдэһэн литературна шэнжэлэл ехэ удха шанартай.

   Программа соо шудалан үзэхэ ба уялгата уншаха зохёолнуудһаа гадна, һурагшадай заабол сээжэлдэхэ зохёолнуудай список үгтэнхэй. Шүлэг гү, али прозаическа зохёолһоо шэлэн абтаһан зарим хэһэгүүдые һурагшадай сээжэлдэхэдэ, тусгаар анхарал хандуулагдаха болоно.
        Сээжэлдэхэ зохёолнуудай нэрэнүүдэй удаа классһаа гадуур һурагшадай уншаха зохёолнуудай список үгтэнхэй. Һурагшадай гэртээ уншаһан зохёолнуудаар хэшээлэй үедэ хөөрэлдөө хэхын тулада программаар тусгаар саг һомологдоно
        VIII–IX классуудта һурагшадай үзэл бодол хүгжөөхэ, хүмүүжэлынь нарижуулха, буряад литературада, уран уншалгада дурлалынь хурсадхаха, тэдэнэй уранаар уншаха, уншаһанаа хөөрэжэ үгэхэ, зохёол шүүлбэрилхэ, һанал бодолоо дүүрэнээр, гуримтайгаар хэлэхэ, урданай ба мүнөө үеын арадай ажабайдалтай, ажал хүдэлмэритэй нягтаар холбон харуулха, баримталха, зохёолнууд соо зураглагдаһан дүрэнүүд дээрэ хүнэй һанал бодол, эрмэлзэл зориг, зан заншал тухай бодомжолхо, согсолхо, уранаар хөөрэхэ, бэшэхэ дүршэл шадабарииень бүри ехээр хүгжөөхэ, нарижуулха зорилгонууд табигдана.
        VIII–IX классуудай буряад литературын программа соо арадай аман зохёолһоо, уран зохёолшодой зохёолнуудһаа эхилээд, литературно-удаа дараалһан гол ёһо баримталан, мэдээжэ зохёолшодой эрхим һайн зохёолнууд, зохёолнуудһаа хэһэгүүд тус классуудай һурагшадай наһанда, ойлгосо мэдэсэдэ тааруулагдан шэлэгдэн абтажа оруулагдаба. Тус классуудта табигдаһан зорилгонуудые хүсэдөөр бэелүүлхын тула литература заалгада хэрэглэгдэдэг арга онолнуудые зохёохы шанартайгаар нарижуулан һайжаруулха, һуралсалай гол түхэл (формо) болохо хэшээлэй хажуугаар лекци, семинар, хөөрэлдөөнүүдые, практикум, консультаци г. м. хэрэглэлсэхэ байна.   Үгын искусствын уран һайханһаа үндэһэлһэн программа соо ороһон зохёолнуудые уранаар уншажа, сэдьхэлээ доһолгон удхыень ойлгожо, һурагшад ухаагаа баяжуулха байна. Эндэ зохёолой текст дээрэ хүдэлхэдөө, уншаһанаа хөөрэхэ, текст шэнжэлэл хэхэ, зохёолой удхаар һанамжануудаа хэлэхэ г.м. хүдэлмэри хэгдэхэ болоно.
        Һурагшадай бэлэдхэл, ойлгосо, мэдэсэ хараадаа абажа, зохёолой текст шэнжэлхэдэ, үрэ дүн һайтай, таараха арга онолнуудые хэрэглэхэ шухала. Тиихэдэ һурагшад үзэжэ байһан зохёолой удхаар бодомжолхо, гол удхыень гүнзэгы ойлгожо абаха юм. Туд классуудай программа соо согсолон үзэгдэхэ материалнууд — арадай аман зохёол ба тэрэнэй жанрнууд, үльгэрнүүд ба үльгэршэд, мүнөө үеын хэдэн уран зохёолшодой зохёолнууд — ороһон байна. Эндэ лекционно арга, хөөрэлдөөнүүдые хэрэглэхэдэ таарамжатай. Тиихэдэ уран зохёолшын зохёол үзэхэдөө, классһаа гадуур уншагдаха туд зохёолшын гү, али үзэгдэжэ байһан зохёолой темэдэ дүтэрхы бэшэ зохёолнуудые хэрэглэн, семинарай шэнжэтэй хэшээлнүүдые үнгэргэжэ болоно.
                VIII–IX классуудай программын ёһоор буряад литература үзэжэ дүүргээд байхадаа, һурагшад арадай аман зохёолой бии болоһон, хүгжэһэн, түрүүшын уран зохёолшодой зохёолнуудһаа эхилээд, мүнөө үеын уран зохёолшодой зохёолнууд тухай гүнзэгы мэдэсэтэй болоһон байха ёһотой. Тиихэдээ арадай аман зохёолой ба литературна зохёолнуудай жанрнууд тухай, уран зохёолой байгуулга, сюжет, темэ, удха, онсо уран арганууд, хэлэн г. м. тухай мэдэсэеэ үргэдхэһэн, зохёолой текст уншаха, хөөрэхэ, шэнжэлхэ, өөрынгөө һанамжа, бодол дамжуулха дүршэл шадабарияа һайжаруулһан, нарижуулһан байха болоно. 
        Программа соо оруулагдаһан зохёолнууд булта һурагшадаар уншагдаха, удаань шэнжэлэгдэхэ зэргэтэй. Тэрэ тоодо уран зохёолшын ажал ябуулга, зохёохы зам, тэрэнэй Эхэ орондоо үнэн сэхэ, бэеэ үгэнги, үндэр мэдэрэлтэй байһаниинь зохёолойнь текст шудалан, зүб мүрөөр бодомжолходо, удхыень ойлгоходо туһалха юм. Уран зохёолнуудые шэнжэлхэдээ, һурагшад буряад литературын баялигтай, түрэл арадайнгаа сэдьхэл ухаанай хүгжэлтэтэй, литературын хүгжэлтын ёһо гуримтай, түхэлнүүдтэй (формонуудтай) танилсана, литературна теорёор мэдэсэнь үргэдэнэ, зохёолнуудай удха гүнзэгыгөөр ойлгожо абана, гоё һайханиие ойлгохо талаар хүмүүжэнэ. Хэшээлнүүдтэ ба хэшээлһээ гадуурхи хүдэлмэридэ “Байгал” журналда, “Буряад үнэн” газетэдэ гаража байгаа ниитэ зоной һаналай талаһаа һайшаагдаһан мүнөөнэй уран зохёолнууд, публицистикэ үргэнөөр хэрэглэгдэхэ байна. Мүнөө сагай литературын шухала асуудалнуудтай танилсуулха, литературна зохёолнуудые хэрэглүүлжэ, һурагшадые һонирхуулдаг, ажабайдалай асуудалнуудаар харюу олгуулжа һургаха юм. 
        Гэрэй даабари соо уран зохёолой текст уншалга болон зохёолоор хэхэ бусад ондоо хүдэлмэри хараалагдана. Класс бүхэнэй программада һурагшадай аман ба бэшэмэл хэлэлгэ хүгжөөхэ хүдэлмэри үгтэнэ. Эдэ хүдэлмэри зохёол үзэлгэтэй нягта холбоотой байжа, һурагшадай ухаалдин бодомжолхо, уранаар ба удха зохилдоотойгоор бодомжолхо шадабарииень хүгжөөхэ, гоё һайханиие ойлгохо мэдэрэлыень нарижуулха, уран зохёолнуудые шэнжэлхэ, сэгнэхэ шадабаритай болгохо юм. Аман гү, али бэшэмэл хүдэлмэриин урда тээ заатагүй бэлэдхэлэй һургалгын хүдэлмэри үнгэргэхэ хэрэгтэй. Эндэ буряад хэлэ үзэлгэдэ бүрилдүүлэгдэһэн һурагшадай мэдэсэ, шадабари ба дадалгада багша түшэглэхэ байна. Мүн литератураар үнгэргэгдэдэг аман ба бэшэмэл хүдэлмэри заабол үзэжэ байһан уран зохёолнуудтай холбоотой байха юм. Һурагшадай хэлэлгын болбосоролые дээшэлүүлхын тула олон янзын хүдэлмэри, тэрэ тоодо диалогическа ба монологическа хэлэлгэ хэрэглэхэ шухала.
        
Һуралсалай түсэбтэ предмедэй hуури тодорхойлон бэшэлгэ
Һуралсалай программын түсэбэй ёһоор 5 – 9 классуудта хэрэглэхэ номууд: 
С. Д. Будаев, Ц. С. Жанчипова, Д.Х. Митупова. «Буряад литература». 5 класс. Улаан-Үдэ, «Бэлиг». 2011.
Ж.Ц. Жамбуева, Ц.Б. Цыренова, О. В. Цыцыкова«Буряад литература». I,  II хубинууд. . 6 класс. Улаан-Үдэ, «Бэлиг». 2011.
С.А. Ошорова, С.С. Балданова. «Буряад литература». I,  II хубинууд. 7класс. Улаан-Үдэ, «Бэлиг». 2014.
Бадмацыренова Ц.Б., Гармаева К.Н., Ширапова Б.Ш. «Буряад литература».  1-дэхи, 2-дохи хуби. Ном-хрестомати. 8 класс. Улаан-Үдэ, «Бэлиг» ,2013.
С.А. Ошорова, Д.Б. Цыденов. «Буряад литература ». I,  II хубинууд. 9 класс. Улаан-Үдэ, «Бэлиг». 2012.
Һуралсалай программын түсэбэй ёһоор 5 – 9 классуудта 374 саг хараалагдана:
5 класс – 68 час (неделиин 2час);
 6 класс – 68 час (неделиин 2 час);
7 класс –68 часов (неделиин 2 час); 
8 класс – 68 час (неделиин 2 час);
 9 класс – 102 час (неделиин 3 час).

Буряад литератураар hурагшадай бэлэдхэлэй дүнгүүд
һурагшад иимэ личностнэ дүнгүүдые харуулха еһотой:  
- түрэлхи литература тухайгаа юрэнхы мэдэсэтэй болохо;
- һурагшад түрэлхи литература шудалан үзэхэдөө, буряад хэлэнэйнгээ баялиг гүнзэгыгөөр мэдэхэ болохо;
- һайнаар хэлэдэг, уншадаг, бэшэдэг болгохоһоо гадна, буряад арадайнгаа ажабайдал, түүхэ, заншал, зан абари үзэжэ байгаа зохёолнууд дээрэ үндэһэлэн, һайнаар ойлгохо, ухаан сэдьхэлдээ шэнгээхэ;
- һурагшад уран зохёол абьяастайгаар уншаха дуратай, ходорхойгоор, тодо зүбөөр уншаха шадабарияа  хүгжөөхэ;
- уншаһан зохёолоо ухаандаа буйлуулан, удхыень зүбөөр ойлгохо, тайлбарилха;
- һурагшад зохёол шудалан, шэнжэлэн үзэхэ эхин дадалнуудые бүридхэхэ; 
- һурагшад уран зохёолнуудые уншахадаа, арадай түүхэдэ, уран зохёолшын зохёол соогоо харуулһан үе саг, арад зоной ажал хүдэлмэриинь аша туһа, үйлэ хэрэг, ёһо заншал, гурим һурагшад анхаралаа хандуулха;
- олониитын ажабайдал тухай ойлгосо саашань үргэдхэхэ, мэдэсэнь гүнзэгырхэ,       һурагшадай зан заншал, сэдьхэл ухаан, бодол хүсэл зүбөөр, даамайгаар бүрилдэхэ;
- түрэл арадайнгаа хэлэдэг үндэһэн хэлые һайнаар шудалжа, хүнэй ойлгохоор, тодо һонороор хэлэжэ һураха шухала.
- һурагшад түрэһэн нютаг орондоо дуратайгаар хүмүүжэхэ;
-  ажабайдалай үзэгдэлнүүдэй, нютагайнгаа байгаалиин гоё һайханиие зүбөөр сэгнэдэг хүн боложо һураха;
 - түрэһэн эхэ эсэгэеэ, аха зониие хүндэлхэ гэһэн арадай һайн һайхан заншалые хүндэлжэ баримталха дадалтай болохо.
Һурагшадай метапредметнэ дүнгүүдынь иимэ байха жэшээтэй:
- хэлэлгыншье, бэшэмэлшье мэдээнүүдые зүбөөр ойлгожо абаха;
уншалгын хэдэн янзануудые шадаха;
- интернетһээ гү, али бэшэшье материалһаа мэдээнүүдые суглуулан бүридхэжэ шадаха;
- элдэб толинуудые, номуудые хэрэглэжэ шадаха;
- ойлгоһон материалаараа бэшэмэлшье, сээжэшье харюусажа шадаха;
- багахан элидхэлнүүдые бэлдээд, нүхэдэйнгөө урда хэлэжэ шадаха.
Предметнэ дүнгүүдынь гэхэдэ:
- уран зохеол тухай бүхэли мэдэсэтэй болохо;
- уран зохёолшын зохёол соогоо зураглаһан зурагые ухаан сэдьхэлдээ бии болгожо, үзэжэ байһан зохёолой шухала үйлэнүүдые (эпизодые) бэшэ үйлэнүүдһээнь илгажа, зохёол соохи үйлэнүүдэй болоһон шалтагааниие, тэрэнэй хойшолон, сагые элирүүлхэ;
- үзэжэ байһан зохёолой хэлэнэй уран аргануудые, байгаалиин үзэгдэлнүүдые, зураглаһан зураглалнуудые текст сооһоо илгаха;
-  зохёолой геройдо өөрын хэлэһэн үгэ, хэһэн хэрэг, үйлэ дээрэ үндэһэлһэн характеристикэ үгэхэ;
- уран зохёолой болоод хрестоматиин текст зүбөөр, ходорхойгоор уншаха;
- сээжэлдэһэн зохёол уранаар, тодоор уншаха;
- багашаг ба ехэ эпическэ зохёолнуудай хэһэгүүдые тобшоор, удхадань дүтэрхыгөер, түүбэрилэн хөөрэжэ, найруулан (изложени) бэшэхэ; 
- шудалан үзэжэ байһан зохёолоор өөрынгөө һанамжа зохёолго (сочинени-бодомжо) болгон бэшэхэ; 
- багшын табиһан асуудалда дүүрэн харюу үгэн хөөрэжэ, бэшэжэ, зохёолой герой тухай рассказ зохёохо;
- эпическэ зохёолоор гү, али тэрэнэй таарамжатай хэһэгээрнь түсэб табиха;
- өөрынгөө дураар шэлэжэ уншаһан зохёол тухайгаа өөрынгөө һанамжые хэлэхэ;
- уран зураашадай зураһан зураг, хараһан кино тухай мүн һанамжаяа хэлэхэ, хөөрэхэ.
Һурагшадай мэдэсэ, шадабарида табигдаха гол эрилтэнїїд
      Ћурагшад иимэ юумэнїїдые мэдэхэ ёћотой: 
        — үзэћэн зохёолойнгоо автор тухай, номой нэрые;
        — үзэћэн зохёолойнгоо гол їйлэнїїдые (сюжет), геройнууд, тэдэнэй хоорондохи хани харилсаан тухай;
        — портрет, пейзаж, эпитет, метафора тухай, тэдэнэй онсо янзануудые;
        — программаар хараалагдаћан сээжэлдэхэ ёћотой зохёолой хэћэгїїдые, шїлэгїїдые.
        Ћурагшад иимэ юумэ хэжэ шадаха ёћотой:
        — уран зохёолшын зохёол соогоо бэшэћэн уран зураглалые хєєрэжэ;
        — їзэжэ байћан зохёолой гол шухала їйлэнїїдые бусад олон юрын їйлэнїїдћээ илгажа;
        — зохёол соохи їйлэнїїдэй болоћон шалтагааниие, сагые, тэрэнэй хойшолонгые элирїїлжэ;
        — їзэжэ байћан зохёолой хэлэнэй уран аргануудые, байгаалиин зураглалнуудые текст сооћоо илгажа;
        — зохёолой геройдо єєрынь хэћэн хэрэг, їйлэ, хэлэћэн ћанал бодолынь баримталан, характеристикэ їгэжэ;
        — уран зохёол болон хрестомати соохи текст зїбєєр, тодорхойгоор уншажа;
        — сээжэлдэћэн зохёолоо тодоор, уранаар уншажа;
        — багашаг эпическэ зохёол болоод ехэ зохёолой хэћэгїїдые тобшоор, удхадань дїтэрхыгєєр, тїїбэрилэн найруулан бэшэжэ;
        — зохёолой герой тухай хєєрэжэ;
        — багахан эпическэ зохёолой удхаар тїсэб табижа;
        — єєрынгєє дураар уншаћан зохёол тухайгаа ћанамжаяа, ойлгоћоноо єєрынхеэрээ хєєрэжэ;
        — уран зураашадай гоё ћайхан зураг тухай ойлгоћоноо, ћанамжаяа хэлэжэ.

Һуралсалай предмедэй байгуулга ба  удха
5 класс
Литература - уран үгын искусство
«Литература-уран үгын искусство» гэhэн мэдэсэ тобшолон онсодхохо, искусствын hалбаринууд тухай мэдэсэ үргэдхэхэ. Һурагшадай үгын баялиг, бэшэмэл ба аман хэлэлгэ хүгжөөлгэ, уран зохёолой нюусануудтай танилсалга.
Арадай аман зохёол
Нааданай орон. Тоолуурнууд. Сэсэ буляалдаан. Жороо үгэнүүд. Таабаринууд. Оньһон ба хошоо үгэнүүд.
Арадайнгаа хэр угhаа абажа ябаhан алтан баялиг –арадай аман зохёол тухай мэдэсэ үргэдхэн, hонирхол түрүүлхэ. Арадай аман зохёолой бага жанр - тоолуурнуудтай танилсалга. «Сэсэ буляалдаан» гэhэн бага жанрай зохёолтой танилсан, аман хэлэлгэ, суг хамта хүдэлхэ шадабари олгохо. Жороо үгэнүүд тухай мэдэсэ үргэдхэн, хүндэ ямар нүлөө үгэдэгыень элирүүлхэ. Таабари тухай мэдэсэ дабтан үргэдхэхэ, зохёохо аргануудтай танилсуулха.Оньhон ба хошоо үгэнүүд тухай мэдэсэ үргэдхэн, илгааень гаргаха.
Буддын шажанай зохёолнууд
Алтан үдэтэ хун шубуун. Хоёр толгойтой бүргэд. Юртэмсын заршам. Хорото жаданууд.
Буддын шажанай зохёолнуудтай танилсуулан, буддын шажанай hургаал заабари дээрэ хүмүүжүүлхэ.
Арадай онтохонууд
Зургаан нүхэд. Һүүл хүбүүн. Сэсэн хулгана.
 Зохёолой сюжет, композици гэhэн литературна ойлгосонуудтай танилсуулха, зохёолой онсо шэнжэ илгаха шадабари дээшэлүүлхэ.
Геройнуудай абари зан дээрэ арадай сэдьхэжэ ябаhан идеал гаргаха, өөрын hанамжа хэлэжэ hургаха.
Амитад тухай онтохонтой танилсуулан, онсо шэнжэнүүдыень гаргаха, удхалан зохёохы шадабари hайжаруулха.
Литературна онтохонууд 
В. Халхуев.  Жаабдай
Литературна онтохоной илгаае элирүүлхэ, гиперболэтэй танилсуулха. Уншаhан ба классhаа гадуур уншаhан онтохонуудай удхаар наада үнгэргэхэ.
Эпическэ зохёолнууд
Л. Н. Толстой. Хайратай морин
Л. Толстойн зохёохы намтартай танилсуулха,  «Хайратай морин» гэhэн зохёол дээрэ байгуулга тухай литературна ойлгосо үгэхэ.
А. Лыгденов. Унаган
А. Лыгденовэй зохёохы намтар, зохёолнуудтайнь танилсуулан, эпическэ зохёолой байгуулга, уран арганууд тухай мэдэсэ үргэдхэхэ.
Ц. Номтоев. Хилээмэн
Номтоевой «Хилээмэн» гэhэн зохёол дээрэ таряан ажалтай танилсуулан, зохёолой хүмүүжүүлхы боломжо үргэнөөр хэрэглэхэ.
Ц-Б. Бадмаев. Будамшуугай орон нютагаар Серёжын аяншалhан тухай
Туужа тухай ойлгосо үгэхэ, онсо шэнжэнүүдтэйнь танилсуулха, арадайнгаа ёhо заншал дээрэ хүмүүжүүлхэ.
Шүлэглэмэл зохёолнууд
Лирическэ шүлэг уншаха гол шухала аргануудтай ба уран шүлэг шүүлбэрилхэ заршамтай танилсуулха.
Д. Дамбаев. Нагасын захяа. Ургы һайхан Буряадни. Байгалай долгид
Д. Дамбаевай зохёохы намтартай танилсан, шүлэгэй гол удха ойлгон авторай мэдэрэл таажа hургалга.
Ш. Байминов. Онгосомни. Аадар. Гагаринтай уулзалга
Байминовай зохёохы намтартай танилсуулан, уран гоё байгаалиин үзэгдэлнүүдые hурагшадта ойлгуулха.
Басни
С. Норжимаев. Аймхай Охотноон. Шаазгайн  элидхэл. Хүмүүжүүлэгшэ Хирээ
Зүжэглэмэл зохёолнууд
Б. Эрдынеев.Бишыхан хатан
Драма ба тэрэнэй жанрнуудтай танилсуулан, зохёолой онсо шэнжэнүүдтэй гүнзэгы мэдэсэтэй болгохо.
6 класс
Оршол. Миф – фольклор – литература. (1 час)
Уран hайханай литературын уг гарбал, бии бололго, гаралга тухай ойлгосо үргэдхэлгэ.
«Дэлхэйн бии болоhон тухай».  «Хорёодой үбгэн». (1 час)
Миф тухай ойлгосо. Буряад арадай мифүүд, тэдэнэй янзанууд, зохёон байгуулгынь онсо шэнжэнүүдтэйнь танилсуулга.
«Буха ноён». «Зандан Жуу Бурхан тухай». (1 час)
«Буха ноён» домогой удха элирүүлхэ. «Зандан Жуу» миф соо хэзээ, ямар үе сагта болоhон үйлэ зураглагдаhые элирүүлхэ. 
Творческо  практикум. (1 час)
Миф яагаад бии болодог бэ? Геройнууд, тэнгэриин эзэд, бар хүсэтэ хүнүүд тухай мифүүдые уншаха.
Классhаа гадуур уншалга. (1 час)
В. Ш. Гунгаровай «Мифүүд ба домогууд» (Улаан- Yдэ, 2001, «Бэлиг» хэблэл) гэhэн ном сооhоо ѳѳрынгѳѳ уг гарбал тухай миф оложо уншалга.
Арадай аман зохёол. Yльгэр тухай ойлгосо.  «Аламжа Мэргэн»  үльгэр. (6 час)
Эпос тухай ойлгосотой танилсуулга, эпическэ зохёол соохи үүргэтэй, буряад арадай үльгэрнүүдэй онсо илгаатай, уран найруулгынь шэнжэ, онсо зүйлнүүдтэнь анхарал хандуулга. Эдэ бүгэдэ тухай жэшээнүүд дээрэ үндэhэлэн юрэнхы ойлгосо үгэхэ.
Творческо практикум. (1 час)
«Мүнѳѳ сагай Аламжа Мэргэн» гэhэн нэрэтэй багахан хѳѳрѳѳ бэлдэхэ.
«Бѳѳ мүргэлэй зохёол». «Хаан Шаргай хадын бии болоhон» тухай. (1 час)
«Буряад хэлэнэй сахим hураха бэшэг» соохи «Ёhо заншал» гэhэн hалбари хэрэглэхэ.
Бэшэмэл зохёол. Буряад литература тухай… (1 час)
Уран зохёол 3 түхэлдэ хубаардаг, түлэб бүхэн хэдэн  жанрнуудhаа бүридэдэг гэhэн ойлгосо дэлгэрэнгыгээр ойлгуулха.
Ниитэ монгол зохёол. Буддын шажанай уран зохёол тухай ойлгосо. «Шэдитэ хүүр», «Хэнтэг үбгэн ба гэнэн хүгшэн». «Арсалан hарлаг хоёр». (2 час)
Буддын шажанай зохёолнуудай гол удхада анхаралаа хандуулха.
Творческо практикум. (1 час)
Буддын шажанай зохёолой онтохонууд болон арадай аман зохёолой онтохонуудые зэргэсүүлэн сасуулха.
«Сайн үгэтэ эрдэниин сан субашид ». (Зохёолhоо хэhэгүүд). (2 час)
«Сайн үгэтэ эрдэниин сан субашид». «Субад» гэhэн зохёолой байгуулга, гол удха, тэрэнэй заабаринуудта hурагшадай анхарал хандуулха, зүбѳѳр ойлгуулха шухала.
ХYIII – ХХ  зуун жэлэй эхин үеын уран зохёол ХYIII-ХХ зуун жэлэй эхин үеын уран зохёол тухай ойлгосо… «Бэлиг-үүн толи» (Зохёолhоо хэhэгүүд). (3 час)
ХYIII- ХХ зуун жэлэй эхин үеын бэшэмэл зохёолнуудай янзануудтай танилсуулга. Угай бэшэг, замай тэмдэглэлнүүдэй үүргэнүүдыень элирүүлжэ туршалга.
ХХ зуун жэлэй уран зохёол тухай… (7 час)
Буряад романуудай гол шухала удха шанарые элирүүлхэ, уран зохёолшо роман бэшэхэдээ  ямар уран hайханай аргануудые хэрэглэнэб гэжэ тэмдэглэхэ. Роман соо хэр олон хүнэй харилсаан харуулагдажа болохоб гэжэ ойлгуулха…
Ч. Ц. Цыдендамбаев «Банзарай хүбүүн Доржо». (6 час)
Романай сюжет, зүрилдѳѳн (конфликт), байгуулга, геройнуудынь. Yнэн сэхээр, нэрэ түрэеэ хухарангүй ябалга гээшэ тон шухала гэжэ ойлгуулха.
Туужа тухай ойлгосо. Б. М. Мунгонов «Хара hалхин». (6 час)
Туужа эпическэ зохёолой нэгэ жанр болоно гэhэн ойлгосотой танилсуулга. Авторай уран аргануудые хэрэглэлгэ (зураглал, диалог, портрет г.м. ) ямар үүргэтэйгээр хэрэглэгдэhые элирүүлхэ шадабари үргэдхэлгэ.
Ц. Н. Номтоев «Эдэбхи». (3 час)
Уран зохёолшын намтартай танилсажа, юундэ ехэнхидээ үхибүүдтэ зорюулжа бэшэнэб гэжэ элирүүлхэ. Уншаhан зохёолоороо hанамжаяа хубаалдажа hуралга хүгжѳѳхэ.
Творческо практикум. (1 час)
Хизаар ороноо шэнжэлгын талаар… Багшын үзэмжѳѳр.
Хѳѳрѳѳн тухай ойлгосо. Ц-Д. Ж-Б. Дамдинжапов «Юрын буряад эхэ». (4 час)
Зохёол уншахадаа, юундэ уран зохёолшо хѳѳрѳѳнэйнгѳѳ эхиндэ гол нюурайнгаа нэрыень Бүмбүү хүгшэн гэжэ үгэнэб, харин hүүлшын мүрнүүдтэ Бүмбүү Базаровна гэнэб? Ѳѳрынгѳѳ hанамжа баталалга.
А. Г-Н. Лыгденов «Морин хуур». (2 час)
Зохёол уншаад, hанал бодолоо хэлэжэ, баталжа hургалгые   үргэдхэхэ. Хѳѳрэлдѳѳ эмхидхэлгэ.
Лирическэ зохёол. Б.Д. Абидуев «Сонхоор малайhан hара», «Алтан далай». А. Л. Ангархаев «Баhал сэдьхэлдэмни- бага наhамни. Г. Х. Базаржапова-Дашеева «Зунай үдэшэ», «Нара хүлеэнэб». Ш-Х. Базарсадаева «Түрэлхи хэлэн», «Сэдьхэлэй үгэ». (3 час)
Лирическэ зохёол соохи уран үгын удха шанар ба үүргэ. Ритм ба шүлэгэй хэмжүүр. Буряад шүлэгэй байгуулга. Ород шүлэгэй байгуулгын илгаа. Олицетворени, метафора тухай ойлгосо үргэдхэлгэ.
Творческо практикум. Классhаа гадуур уншалга. Л. Тапхаев «Зүүн Саяан», Г. Дашабылов «Алтаргана». В. Намсараев «Гайхаха hайхан мэдэрэл». (1 час)
Шүлэглэмэл мүрнүүдэй түрүүшын абяануудые холбожо, «толгой холболго» (аллитераци) байгуулжа туршаха.
Лиро-эпическэ зохёол. Баллада тухай ойлгосо. Ц-Б. Бадмаев «Хүбүүхэн тухай баллада»., «Баллада». Ц-Д. Дондогой «Гэр тухай баллада». (3 час)
Баллада тухай ойлгосотой танилсуулга. Эдэ гурбан балладануудые ёhотой балладын маягтай зохёолнууд гэжэ баталха.
Поэмэ тухай ойлгосо. Д. Ц. Дамбаев «Дуулыш, минии атом!». Д. Р. Доржиева «Нүүдэл түүдэгүүд». (3 час)
Поэмэнүүдэй лирическэ шүлэгhѳѳ ба балладаhаа илгааень харуулха. Д. Доржиевагай поэмэ соохи зүүн зүгэй арадуудай зохёолнуудай шанар шэнжэ маяг онсо гэжэ элирүүлхэ.
Творческо практикум. (1 час)
Оньhон үгэнүүдые, уран зохёолшодой уянгата мүрнүүдые зүбѳѳр хэрэглэжэ hургалга.
Драматическа зохёол. Драма. Ц. Г. Шагжин «Будамшуу» (4 час)
Драматическа зохёолой гол жанрнуудтай танилсуулга.
Творческо практикум. (1 час)Элидхэл-шэнжэлгэ бэшэхэ дадал үргэдхэлгэ.
Уншагшадай конференци. Миф. Фольклор. Литература.  
Жэл соо үзэhэнѳѳ бүридхэл. (1 час)
7 класс
Оршол. Зохёолой гол нюур – Абари зан – Дүрэ
 ҮльгэрҮльгэрнүүд тухай ойлгосо. Үльгэрэй гол нюур- баатар
“Айдуурай Мэргэн”. Үльгэрэй гол нюурай абари зан , хэhэн хэрэг, ябадал. Υльгэр соохи фантастическа найруулгануудай удха шанар.
Һургаалай зохеол
 Һургаалай зохеолнуудай бии болоhон саг, удха
Ринчен Номтоев. “Аршаанай дуһал”. Тус зохеолой удха ба байгуулга мэдэхэ,hургаалнуудые тайлбарилха
Буряад арадай XVIII-XIX зуун жэлнүүдэй бэшэмэл зохеолнууд
Буряад арадай 18-19-дэхи зуун жэлнүүдэй бэшэмэл  зохеол-нууд: түүхын бэшэгүүд, замай тэмдэглэлнүүд.
Балжан хатан тухай туужа домог. Хоер туужа зэргэсүүлжэ, Балжан хатан –түүхэдэ ороhон эхэнэр гэжэ баталха.
Вандан Юмсунов .“Эрдэмтэ Соохор моритой Эрилтэй хаан”.
Үргэлжэлһэн зохеол  болон гол нюур тухай ойлгосо
Х.Н. Намсараев .“Олзуурхуу Ондореон ”. 
Зохеолой сэдэб, проблематика, сэдьхэлэй байдал, сюжет, гол нюурнууд, авторой дγрэ. Рассказ, туужа гэхэ ойлгосонуудые мэдэхэ.
Ж.Т.Тумунов. Талын бүргэд.
Рассказай хөөрэгшэ нюур, абари зангынь. Гол нюурай баатаршалга
Б.Н. Ябжанов. Хэрмэшэ.
Рассказай хөөрэгшэ нюур, абари зангынь. Гол нюурай баатаршалга
В.Ж.Тулаев. Эсэгэеэ хүлеэлгэ.
Рассказай хөөрэгшэ нюур, абари зангынь. Гол нюурнуудай абари зан, ажаhууhан саг.
Ц.Н. Номтоев. Шагжын хула.
 Рассказай гол нюур, тэрэнэй абари зан, үйлэ хэрэгүүд.
Ч.Ц.Цыдендамбаев. Түрэл нютагһаа холо.
Роман тухай ойлгосо. «Тγрэл нютагhаа холо» роман соо эрдэмтэ Д.Банзаровай намтар, эрдэмэй ажал тухай бэшэгдэhэниинь. Роман соо тγрγγшын буряад эрдэмтын шэнжэлхэ ухаанай хγгжэн hалбарhаниие, хэhэн ажалыень авторай уранаар зураглаhаниинь.
Гол нюурнуудай абари зан, ажаhууhан саг.
А. Л. Ангархаев. Алтан.
Ш.Д.Байминов. Жамбал Баатар.
Уянгын зохеолой гол нюур тухай юрэнхы ойлгосо
Н.Г. Дамдинов. Шэхинээтэ нарһад
Туужалhан  шүлэглэл.Зохеол соо дайнай үе , гол нюурай баатаршалга зураглалга
Д.А.Улзытуев. Хабартаа
Уянгата шүлэгшэн ба уянгын нюур хоерой нэгэдэл
Л.Д.Тапхаев. Зүүн Саяан. Үбэлэй үдэшэ
Гол нюурай абари зан, дүрэ гаргаха. Шүлэгэй уран арганууд
Б.Н.Жанчипов. Буряаднай.
Шүлэгэй уянгын гол нюур. Хоер шүлэг зэргэсүүлжэ шүлэгшэн зурагша гү, али зураглагдагша гү гэжэ тодорхойлхо
Г.Ж.Раднаева. Наран сэсэг. Ургы сэсэгби. Хүгшэн эжыдээ
Шүлэг соо уянгата «Би» харуулалга. Шүлэгэй уран арганууд.
Д.Ш.Доржогутабай. Хара хүнэй – дура һэшхэл
Шγлэгүүд соогоо шүлэгшэнэй харуулhан hанал, мэдэрэл.Уянгата шүлэгшэн ба уянгын нюур хоерой хоорондохи харилсаан.
М.Р.Чойбонов. Мүнхын аршаанай мүнгэн дуһал. Зула бадарна
Уянгын гол нюур. Шγлэгүүд соо харуулагдаhан гол бодол, дγрэ
Зүжэгэй зохеолой гол нюур тухай юрэнхы ойлгосо
Б-М.П.Пурбуев. Талын басаган
Зүжэгэй зохеолой илгаа.Гол γйлэдэгшэ нюурнууд.
8 класс
Аман зохёолой заншалые литературада хэрэглэлгэ
Арадай аман зохёол   - буряад литературын үндэhэ hуури болоhон түшэг.Энэ ойлгосо hурагшадта дамжуулхадаа, арадай аман зохёолой hалбаринуудтай, жанрнуудтай танилсуулха, арадай аман зохёолой заншалые литературада хэрэглэhыень ойлгуулжа үгэхэ.
Мифүүд. Дэлхэй яажа бии болооб? 
Мифүүд болбол арадай аман зохёолой жанрнуудай үлгы гэhэн ойлгосотой танилсуулха, арадай аман зохёолой түрүүшын жанртай танилсуулха.
Домогууд. Хори тухай домог. Хонгоодор зоной домог. Сартуул яhатанай домог.
Буряад арадай аман зохёолой гол жанр болохо домогуудтай танилсалга, мэдэсыень үргэдхэхэ, текст дээрэhээ уншалгын дадал hайжаруулха. Домогуудай хэлэнэй уран аргануудые тодорхойлхо, удха дээрэнь хүдэлхэ.
Дуунууд. Оньhон ба хошоо үгэнүүд.
Буряад арадай аман зохёолой шүлэглэмэл жанрнуудтай танилсалга. Yхибүүдтэ гоё hайхан мэдэрэл түрүүлхэ. Дуунууд удха болон аялгаараа арадай ажабайдалай хүгжэлтэдэ, үйлэ хэрэгүүдтэ арад зоной ямар сэгнэлтэ үгэhыень тайлбарилха. Оньhон хошоо үгэнүүд  ухаан сэдьхэлэй, соёл болбосоролой таhаршагүй хубинь гэжэ ойлгуулха
Yреэлнүүд. Таабаринууд.
Эдэ жанрнуудай уран аргануудыень тодорхойлхо, удха дээрэнь хүдэлхэ. Конспект бэшэхэ дадалынь үргэдхэхэ. Yгтэhэн темээр түсэб табиха, түсэбэй ёhоор хуряамжалhан, дэлгэрэнгы конспект бэшүүлхэ.
Yльгэрнүүд. Абай Гэсэр хүбүүн
(эпосhээ хэhэгүүд)
Буряад арадай аман зохёолой шүлэглэмэл жанрнуудтай танилсалга.Шүлэглэмэл hалбариин үльгэрэй жанр тухай мэдэсыень үргэдхэхэ.Yльгэрэй гол удхатай танилсуулха. Гэсэрэй дүрэ, дайшалхы хэрэг, ябадалайнь зорилго hурагшадтаяа элирүүлэн гаргахаар практическа хүдэлмэринүүдые үнгэргэхэ. Yльгэрэй текст дээрэ уншалгын дадал hайжаруулха. Yльгэрэй хэлэнэй уран аргануудые тодорхойлхо, удха дээрэнь хүдэлхэ.
Замай тэмдэглэлнүүд.Дамба-Даржаа Заяев.Базар Барадин. Будда Рабданов «Худалдаа наймаан, түбэд эхэнэрнүүд»
Уран зохёолой «Замай тэмдэглэлнүүд» гэhэн жанртай танилсуулха, тэрэ сагай эртэмтэдэй, түлөөлэгшэдэй үүсхэлээр Буряад орон зүүн зүгэй оронуудтай дүтэ харилсажа эхилhыень ойлгуулха.
Буддын шажанай хохёолнууд ба тэдэнэй ёhо заншалнууд. Эрдэни Дугаров «Будда Шакьямуни»
Буряад-монгол арадуудай Буддын шажанда hүзэглэжэ эхилhэн түүхэтэй танилсуулха. Будда Шакьямуни хэн гээшэб гэжэ олйгуулха, буддын шажан тухай хуряангы конспект бэшүүлхэ.
20-дохи зуун жэлэй эхинэй буряад литература ба тэдэнэй ёhо заншалнууд. Буряад арадай гэгээрүүлэгшэд.Ч-Л Базарон «Хаарташан» зүжэг.Д.Намжилон «Буряад аршааншадай байдал».Б.Барадин «Сэнгэ баабай»
«Буряад –монголой уг гарбалай домог»20-дохи зуун жэлэй эхинэй буряад литература ба тэдэнэй ёhо заншалнуудтай танилсуулха, тэрэ сагта буряад арадаа гэгээрүүлэгшэдэй буряад соёлдо оруулhан нүлөөн, уран зохёолшодой нюдөөр ойлгуулжа үгэхэ.
Поэт-реформатор Д.Дашинимаев. «Тоёон», «Туг»
Д.Дашанимаев – поэт-реформатор. Буряад ороной хүгжэжэ, индустриин бии болоhониие магтан дуулаhан түрүүшын зохёолшодой нэгэн гэжэ харуулха. Шүлэгэй удха республикынгаа түүхын хуудаhануудтай холбон, хөөрөөгөө бэелүүлхэ.
Романтическа ёhо заншалые буряад литературада хэрэглэлгэ. Романтическа ёhо заншалай нүлөөн. Солбоной Туяа «М.Н.Богдановай дурасхаалда», «Энэл даа түрэhэн таламни», «Ангар»
Баруун гүрэнүүдэй уран зохёолой шэглэл дууряажа, романтическа ёhо заншалые буряад литературада нэбтэрүүлгэ тухай мэдэсээ үргэдхэхэ. Солбоной Туяагай намтартай, зохёохы замтайнь, бүтээлнүүдтэйнь танилсуулха.
Ч.Цыдендамбаевай намтар, зохёохы зам  «Концерт» хөөрөөн.
Ч.Цыдендамбаевай поэт-лирик, прозаик байhыень элирүүлжэ hураха. «Концерт» (хөөрөөн)гэжэ зохёолтой танилсалга.
Д.Мункоевай намтар, зохёохы зам. «Таладаа гарабаб» поэмэ
Буряад литературада Д.Мункоевай оруулhан нүлөөн. Поэмэтэйнь танилсаха. Хөөрэлгэ бэелүүлхэ.
Реалистическэ ёhо заншалые буряад литературада хэрэглэлгэ. Реализм. Ц.Дон «Хиртэhэн hара»
Ц.Доной намтар. Творческо замтайнь танилсуулха. «Хиртэhэн hара» туужа тэрэ үеын бодото байдал дээрэ үндэhэлэгдэнхэйень ойлгуулжа үгэхэ.
1930-аад онуудай ба Эсэгэ ороноо хамгаалгын Агууехэ дайнай үе буряад литературада.
К.Цыденовэй намтар, зохёохы зам. «Хээрэ» хөөрөөн
К.Цыденовэй намтар, зохёохы замтайнь танилсуулха. «Хээрэ» хөөрөөнтэйнь танилсуулха. «Эрэ хүнэй досоо эмээлтэ хазаарта багтаха» гэжэ ойлгосын удха тайлбарилха.
Ц.Галановай намтар, зохёохы зам. «Эсэгын хүбүүн»
Ц.Галановай намтар, зохёохы замтайнь танилсуулха. «Эсэгын хүбүүн» хөөрөөнтэй танилсалга. Дайнай үеын үхибүүдэй байдал зураглалга.
Ц.Дондогойн намтар, зохёохы зам. «Эхэ тухай поэмэ». Ц.Дондогойн намтар, зохёохы замтайнь танилсуулха. «Эхэ тухай поэмэ» соохи  эхын дүрэтэй танилсалга.
Буряад сонет. Сонедүүдэй түүхэhээ. М.Самбуевай намтар, зохёохы зам. «Аласай замда юрөөнөөб» сонедүүдэй гүрлөө.
М.Самбуевай намтар, зохёохы замтай танилсуулга. Сонет тухай ойлгосотой танилсуулха. Буряад шүлэгшэд сооhоо сонедүүдые бэшэдэг поэдүүдтэй танилсуулха, мэдэсыень үргэдхэхэ.
Хүн түрэлтэн, уг гарбал, уг изагуур. Л.Тапхаевай намтар, зохёохы зам. «Угай түүхэ» поэмэ.
Л.Тапхаевай намтар, зохёохы замтайнь танилсуулха. «Угай түүхэ» поэмэ соохи гол темэ, уг гарбалаа заабол мэдэхэ гэжэ мэдэрэл түрүүлхэ.
А.Лыгдэновэй намтар, зохёохы зам. «Нюдэнэй аршаан», «Yншэн» хөөрөөнүүд.А.Лыгдэновэй намтар, зохёохы замтайнь танилсалга. «Нюдэнэй аршаан», «Yншэн» хөөрөөнүүдэй гол темэ элирүүлгэ.
Арадай аман зохёолой заншалые буряад литературада хэрэглэлгэ. Буряад литературада арадай аман зохёолой үзүүлhэн нүлөөн. Д.Сультимовай намтар, зохёохы зам. «Амиды зула» зүжэг.
Арадай зохёол дээрэ үндэhэлэн, буряад литературын хүгжэлтые харуулха, яажа үндэhэ hууринь боложо, баяжаhан тухайнь мэдэсыень үргэдхэхэ. Д.Сультимовай намтар, зохёохы зам. «Амиды зула» зүжэгтэй танилсалга.
9 класс

Оршол
Оршол. Буряад уран зохёол
ХХ-дохи зуун жэлэй нэгэдэхи хахадай буряад литература
ХХ-дохи зуун жэлэй нэгэдэхи хахадай  литература. Зүжэгүүд
Уран шүлэгүүд
Уран зохёолнууд
Уянгата болон уянгата-үргэлжэлһэн зохёол
Уянгата болон уянгата-үргэлжэлһэн зохёол
Уянгата зохёолнуудай онсо шэнжэнүүд
Мүнхэ Сарьдаг. Б. Ц. Найдаков
Саяанда. Л. Тапхаевай оршуулга
Ц. Г.Галсанов.Уран зохёолшын намтар
Табан таанараа магтанам
Ц. Галсанов. Хэнгэргэ
Творческо практикум. Уран үгын долгин дээрэ
Үргэлжэлһэн зохёол
Ц. Дон. Намтар, зохёохы зам
Ц. Дон. Брынзын санха. Гамаа басаганай гэнтын үхэл. Гомбо дайсанай һабарта. Должон Балжаа хоёрой тушаагдалга
Ц.-Ж. Жимбиев. Зохёохы зам
Гал могой жэл. Батажаб хүбүүнэй гэр бүлынхидэй дүрэнүүд. Зохёол соо дайнай үеын ара талын байдал харуулалга. 
Шог зүжэглэмэл зохёол
Шог зүжэглэмэл зохёол
Б.Ш. Эрдынеевэй уран һайханай юртэмсэ
Хазаар хара һахал. Зүжэгэй дүрэнүүдэй хэлэн, маяг

Литературна хараа шэглэл болон үе саг
Литературна хараа шэглэл болон үе саг
Классицизм, сентиментализм, романтизм
ХХ-дохи зуун жэлэй хоёрдохи хахад- буряад литературын хүгждэлтын алтан үе
ХХ-дохи зуун жэлэй 2-дохи хахад үе
Буряад литературын хүгжэлтын алтан үе
М.Самбуев. Намтар, зохёохы зам
Минии таабай
Һайн даа, Урбаан таабай
Д.-Д. Мункоев. Намтар, зохёолнууд
Д.-Д.Мункоев. Эхэ тухай дуун
Б. Ябжанов. Намтар, зохёолнууд. 
Эхэ шоно. Эхэ шонын уялга зураглан харуулалга. Уран зохёолшын хандаса
Ц. Галанов. Намтар, зохёолнууд
Саран хүхы. Гомбо-Доржо үбгэнэй дүрэ. Зохёол соо домогуудай үүргэ. Байгаалиин үзэгдэлнүүдэй удха. Зэрлиг ангуушадай дүрэнүүд.
Д.-Р.Батожабай. Уран һайханай юртэмсэ
Багшашни хэн бэ?  Чулуун-Батын дүрэ. Иван Петровичой дүрэ.
ХХ зуун жэл. Хубисхалай ба дайнай үе  
ХХ зуун жэл. Хубисхалай ба дайнай үе
Ц. Дон. Шуһата хюдалга. Зохёолой удха, гол бодол.
Ч. Цыдендамбаев. Намтар, зохёолнууд. 
Илахаяа ошохомнай
Гвардеец. Абида ахайхан алтан медаляа Поэмын байгуулга, уран арганууд яларуулаад… Поэмын гол дүрэнүүд. Зохёол соо табигдаһан шухала асуудалнууд. 
Ш.Нимбуев. Намтар, зохёолнууд
Эхын юрөөл. Эхын дүрэ. Уянгата нюурай дүрэ. Зэргэсүүлгэ
Ж. Тумунов. Намтар, зохёолнууд
Халуун зүрхэн. Макар Петровичой дүрэ. Зохёолой удха

Һуралсалай тематическа түсэб
5 класс
№ п/п	
Программы разделнүүд	Программаар хараалагдаһан саг	
1	Литература- уран үгын искусство	1	
2	Арадай аман зохёол	7+1 х/х	
3	Буддын шажанай зохёолнууд	4	
4	Арадай онтохонууд	8+1 х/х	
5	Литературна онтохонууд	3+1 кгу	
6	Эпическэ зохёолнууд	19+3х/х+2кгу	
7	Шүлэглэмэл  зохёолнууд	4+1 х/х	
8	Басни	6+1 х/х	
9	Зүжэглэмэл зохёолнууд	5+1 х/х	
	Дүн хамта	68 час	

6 класс

№	
Литератураар үзэхэ программна материал	Разделээр
үгтэhэн саг 	Темээр үгтэhэн саг	
1	I. Оршол. Миф – фольклор – литература.	1 саг	1 саг	
2-3	«Дэлхэйн бии болоhон тухай». 
«Хорёодой үбгэн».	2 саг	1 саг	
4	«Буха ноён». «Зандан Жуу Бурхан тухай».		1 саг	
5	Творческо  практикум.	1 саг	1 саг	
6	Классhаа гадуур уншалга.	1 саг	1 саг	
7-12	II. Арадай аман зохёол. Yльгэр тухай ойлгосо.  «Аламжа Мэргэн»  үльгэр.	6 саг		
13	Творческо практикум.	1 саг	1 саг	
14	«Бѳѳ мүргэлэй зохёол». «Хаан Шаргай хадын бии болоhон» тухай.	1 саг	1 саг	
15	III. Бэшэмэл зохёол. Буряад литература тухай…	1 саг	1 саг	
16-17	Ниитэ монгол зохёол. Буддын шажанай уран зохёол тухай ойлгосо. «Шэдитэ хүүр», «Хэнтэг үбгэн ба гэнэн хүгшэн». «Арсалан hарлаг хоёр».	2 саг		
18	Творческо практикум. 	1 саг	1 саг	
19-20	«Сайн үгэтэ эрдэниин сан субашид ». (Зохёолhоо хэhэгүүд).	2 саг		
21- 23	3.2. ХYIII – ХХ  зуун жэлэй эхин үеын уран зохёол ХYIII-ХХ зуун жэлэй эхин үеын уран зохёол тухай ойлгосо… «Бэлиг-үүн толи» (Зохёолhоо хэhэгүүд).	3 саг		
24-30	3.3. ХХ зуун жэлэй уран зохёол тухай… 	7  саг	1 саг	
	Ч. Ц. Цыдендамбаев «Банзарай хүбүүн Доржо».		6  саг	
31-36	Туужа тухай ойлгосо. Б. М. Мунгонов «Хара hалхин».	6 саг 		
37-39	Ц. Н. Номтоев «Эдэбхи».	3 саг	3  саг	
40	Творческо практикум.	1 саг	1 саг	
41- 44	Хѳѳрѳѳн тухай ойлгосо. Ц-Д. Ж-Б. Дамдинжапов «Юрын буряад эхэ».	4 саг	4 саг	
45-46	А. Г-Н. Лыгденов «Морин хуур».	2 саг	2  саг	
47-48	Басни тухай ойлгосо. Бато Базарон «Эрдэмтэ эрбээхэй». Г. Чимитов «Эрэ тахяа», «Шарга тэргэ хоёр».	2 саг	2 саг	
49- 52	3.3.2. Лирическэ зохёол. Б.Д. Абидуев «Сонхоор малайhан hара», «Алтан далай». А. Л. Ангархаев «Баhал сэдьхэлдэмни- бага наhамни. Г. Х. Базаржапова-Дашеева «Зунай үдэшэ», «Нара хүлеэнэб». Ш-Х. Базарсадаева «Түрэлхи хэлэн», «Сэдьхэлэй үгэ».	4 саг		
53	Творческо практикум. Классhаа гадуур уншалга. Л. Тапхаев «Зүүн Саяан», Г. Дашабылов «Алтаргана». В. Намсараев «Гайхаха hайхан мэдэрэл».	1 саг	1 саг	
54-56	3.3.3. Лиро-эпическэ зохёол. Баллада тухай ойлгосо. Ц-Б. Бадмаев «Хүбүүхэн тухай баллада»., «Баллада». Ц-Д. Дондогой «Гэр тухай баллада».	3 саг		
57-60	Поэмэ тухай ойлгосо. Д. Ц. Дамбаев «Дуулыш, минии атом!». Д. Р. Доржиева «Нүүдэл түүдэгүүд».  	4 саг		
61	Творческо практикум. 	1 саг	1 саг	
62-65	3.3.4. Драматическа зохёол. Драма. Ц. Г. Шагжин «Будамшуу».	4 саг		
66	Творческо практикум. 	1 саг	1 саг	
67-68	Уншагшадай конференци. Миф. Фольклор. Литература.  Жэл соо үзэhэнѳѳ бүридхэл. 	2 саг	2 саг	

8 класс
№ п/п	
Программы разделнүүд	Программаар хараалагдаһан саг	

1	
Арадай аман зохёолой уран һайханай заншал	
13+2х/х	

2	Буряад арадай XVIII-XIX зуун жэлнүүдэй бэшэмэл зохёолнууд ба тэдэнэй уран һайханай заншалнууд	
8+1 х/х	
	Буддын шажанай зохёолнууд ба тэдэнэй заншалнууд	
3	
	XX-дохи зуун жэлнүүдэй буряад литература ба тэдэнэй ёһо заншалнууд	
8+1х/х	
	Поэт-реформатор	2+1 х/х	
	Романтическа ёһо заншалые буряад литературада хэрэглэлгэ	
5	
	Реалистическэ ёһо заншалые буряад литературада хэрэглэлгэ	
5+1 х/х	
	Гушаад онуудай ба Эсэгэ ороноо хамгаалгын Агууехэ дайнай үеын буряад литература	
6+1 х/х	
	Буряад сонет 	3 	
	Хүн түрэлтэн, уг гарбал, уг изагуур	5+1 х/х
	
	Арадай аман зохёолой заншалые буряад литературада хэрэглэлгэ	2	
	Дүн хамта	68 час	

9 класс

№ п/п	Программы разделнүүд	Программаар хараалагдаһан саг	
1	Оршол 	1	
2	ХХ-дохи зуун жэлэй нэгэдэхи хахадай буряад литература	3 	
3	Уянгата болон уянгата-үргэлжэлһэн зохёол	8+ 1х/х	
4	Үргэлжэлһэн зохёол 	16+3 х/х	
5	Шог зүжэглэмэл зохёол	5	
6	Литературна хараа шэглэл болон үе саг 	2	
7	ХХ-дохи зуун жэлэй хоёрдохи хахад- буряад литературын хүгждэлтын алтан үе 	33 +5х/х+2 кгу	
8	ХХ зуун жэл. Хубисхалай ба дайнай үе  	18 +3х/х+2 кгу	
	Дүн хамта	102 час	

5-дахи класс   
I четверть,   18 час
Хэшээл	Сэдэб	Сагай хубаари	
	Оршол(3 час)		
1	Литература - уран угын искусство	1	
2-3	Уран зохеолойнюусанууд	2	
	Фольклорой бага жанрууд (6+2)		
4	Фольклор тухай ойлгосо. Бага жанрнууд	1	
5	Тоолуурнууд. Буряад нааданууд	1	
6	Сэсэбуляалдаан, буряад наадануууд	1	
7	Жорооүгэнүүд	1	
8-9	Таабаринууд	2	
10-11	Оньһон ба хошооүгэнүүд	2	
12	Буддын шажанай зохеолнууд	1	
	Арадай онтохонууд (7саг)		
	«Зургаан нүхэд» (2 саг)		
13	Зургаан нүхэд	1	
14	Нүхэртөө туһалнад	1	
15*	Зохеолой анализ	1	
	«Һүүл хубуун» (2 час)		
16	Шадалтай хүбүүн	1	
17	Хаанай даабари дүүргэбэ	1	
18	Шалгалтын хүдэлмэри	1	

II-дохи четверть,  14  саг
Хэшээл	Сэдэб	Сагай хубаари	
1	«Сэсэн хулгана»	1	
2	Буряад арадай онтохошод. Ондоо арадай онтохонууд.	1	
	Эпическэ жанрнууд		
	Литературна онтохонууд (3 саг)		
3	В.Халхуев «Жабдай». Аляа-Бата.	1	
4	Аранжан хаанай басага абаралга	1	
5	Классһаа гадуур уншаха литературна онтохонууд	1	
	Рассказ (13 саг)		
	Л.Толстой «Хайратай морин» (2 саг)		
6	Пимен үбгэн	1	
7	Воронок. Зохеолой анализ	1	
	А. Лыгденов «Унаган» (3 саг)		
8	Төөришэбэб.	1	
9	Зээрдэ гүүнэй ашаар. Зохеолой анализ.	1	
10*	Рассказзохеолго «Минии морин»	1	
	Ц.Номтоев «Хилээмэн» (3 саг)		
11	Жалсарай хүбүүнэй хилээмэндэ хандаса	1	
12	Таряан тухай онтохон	1	
13	Хилээмэнэй үнэ сэн	1	
14	Шалгалтын хүдэлмэри	1	

III-дахи четверть,  20 саг
Хэшээл	Сэдэб	Сагай хубаари	
1	Д.Сультимов«Өөрыгөөхэһээбэ»	1	
2	Д.Дылгыров «Эсэгын орден»	1	
3	Б.Ябжанов «Нулимса»	1	
4	М.Шолохов «Мэнгэ»	1	
5*	Минии туруушын рассказ	1	
	Туужа		
	Ц-Б Бадмаев. «Будамшуугай орон нютагаар Сережын аяншалга тухай» (10 саг)		
6	Сережа ондоо буудалда буушоо.	1	
7	Сережые угталга. Будын гэртэхин.	1	
8	Сережа мориндо мордобо.	1	
9	Шагай наадажа hурана	1	
10	Даага дэллээн, үреэ шэмхээн	1	
11	Һээр шаалган	1	
12	Хони хайшалаанда ябалга. 	1	
13	Сережа гэртээябахаболобо	1	
14-15	Уран зохеолсоохи еhо заншалнууд	2	
16	Сюжет, зохеолой анализ	1	
	Классһаа гадуур үгтэһэн туужанууд (3 саг)		
17	Ц.Галанов “Үлгы наһан”.Солбон хүбүүн.	1	
18	Солбон городто ерэбэ.	1	
19	Баабайнь дайнда мордобо.	1	
20	Шалгалтын хүдэлмэри	1	

IV-дэхи четверть, 18 саг

Хэшээл	Сэдэб	Сагай хубаари	
	Лирическэ зохеолнууд (9 саг)		
1	Ирагуу шулэгэй жанр тухай ойлгосо	1	
2-3	Д.Дамбаев «Байгалай долгид», «Үдэшынзураг»	2	
4-5	Ш.Байминов «Онгосомни», «Аадар»	2	
	Классһаа гадуур үгтэһэн шүлэгүүд (2 саг)		
6	Г.Х.Базаржапова-Дашеева “Алханын алтан оройһоо”, “Үүлэн зурагууд”	1	
7	Х.Д.Дампилова  “Хабарзаан”	1	
8	Шүлэглэмэлзохеолойнюусанууд	1	
9	Минии туршалга	1	
	Басни (2 саг)		
10-11	С.Норжимаев. «Аймхай охотноон», «Шаазгайн элидхэл», «Хүмүүжүүлэгшэ Хирээ»	2	
	Зүжэглэмэл зохеолнууд (5 саг)		
12	Зужэглэмэл зохеолнууай шэнжэнууд	1	
13	Б.Эрдынеев «Бишыхан хатан»	1	
14	Хатан  Мундуу хоер	1	
15	Уу-та-тай	1	
16	Хатан Алтан ордондо бусаба.	1	
17	Сценари тухай	1	
18	Жэлэй дүн гаргалга. Шалгалтын хүдэлмэри.	1	

6-дахи класс
  I- дэхи четверть, 9 час
Хэшээл	Сэдэб	Сагай хубаари	
	Миф – фольклор-литература		
1	Оршол 	1	
2	Миф тухай ойлгосо	1	
	Арадайаманзохёол (4 час)		
3	Буряад арадай γльгэрнγγд – эпичекэ зохёолнууд	1	
4	«Аламжа Мэргэн хγбγγн Агуу Гоохон дγγхэй»	1	
5	«Аламжа Мэргэн хγбγγнэй хоёр Зутан абганар тухай	1	
6	Булад Хуурай хγγгэнэй Аламжа Мэргэн хγбγγе амидыруулhан тухай	1	
	Бөөмγргэлэйзохёолнууд		
7	Бөө мγргэлэй зохёолнууд тухай ойлгосо. «Хаан Шаргайхадынбииболоhон тухай	1	
8	Ниитэ монгол зохёол. «Шэдитэхγγр»,Э-Х.Галшиев «Бэлигγγн толи»	1	
9	Шалгалтынхγдэлмэри	1	

II- дохи четверть,  7 час
Хэшээл	Сэдэб	Сагай хубаари	
	XX зуунжэлэй уран зохеол ( 4 саг)		
1	XXзуунжэлэй уран зохеол тухай. Роман тухай ойлгосо.	1	
2	Ч.ЦыдендамбаевБанзарай хүбүүн Доржо”. Борхоног,Мархайнсай, Балдан	1	
3	Аюухан, Хэшэгтэнагаса, Тγрγγшыналхамууд, Арюуханhалхин	1	
4	Творческо мастерской. Уран зохёолойсюжет бакомпозици	1	
	Туужа тухай ойлгосо (3 час)		
5	Б.Мунгонов «Хараhалхин»Гайхалтайолзо, Хангай тайгыноёорто, Бγргэд Иван	1	
6	Дайсанэлирγγлэгдэбэ. Бандеровецыебарихадаабаритан.	1	
7	Шалгалтынхγдэлмэри	1	

III- дахи четверть,  10 час
Хэшээл	Сэдэб	Сагай хубаари	
	Ц.Номтоев «Эдэбхи» (3 саг)		
1	Загаһа үсхэбэрилхэ тухай	1	
2	Тужын нуур шэнжэлгэ. Ойнангууд.	1	
3	Творческо практикум.Буряаднютагайзагаhад	1	
	Ц-Д.Дамдинжапов «Юрын буряад эхэ» ( 2 саг)		
4	Бүмбүүгэй бага наһан.Баhалгансаараа	1	
5	Баяртадайндамордобо	1	
			
	А.Лыгденов “Морин хуур” (2 саг)		
6	Үльгэршэн Лодой. Моринхуурайбииболоhон тухай	1	
7	Лодойγбгэнэй хоёр ашанар	1	
			
	Басни – эпическэ жанр (2 саг)		
8	Б.Базарон «Эрдэмтэ эрбээхэй»	1	
9	Г.Чимитов «Эрэтахяа», Э.Манзаров «Үнэгэнэйhургуули» 	1	
10	Шалгалтынхγдэлмэри	1	

IV- дэхи четверть,  8 час
Хэшээл	Сэдэб	Сагай хубаари	
	Лирикэ (8 саг)		
1	Б.Д.Абидуев “Сонхоор малайһан һара”, “Алтан далай”	1	
2	А.Ангархаев “Баһал сэдьхэлдэм–бага наһамни”	1	
3	Г.Базаржапова “Зунай үдэшэ”, “Нара хүлеэнэб”	1	
4	Ш-Х.А.Базарсадаева “Түрэлхи хэлэн”, “Сэдьхэлэй үгэ”	1	
5	Творческо мастерской. Шүлэг яажа бии болодог бэ?	1	
6	Ц-Б.Бадмаев «Хγбγγхэн тухай баллада»		
7	Ц-Д.Дондогой «Гэр тухай баллада»	1	
	Поэмэ тухай ойлгосо (  2 саг)		
8	Д. Ц.Дамбаев “Дуулыш, минии атом”, Д.Доржиева «Нγγдэлтγγдэгγγд»	1	

8-дахи класс
    I- дэхи четверть, 18час
Хэшээл	Сэдэб	Сагай хубаари	
	Литература ба уран һайханай ёһо заншал		
1	Оршол	1	
	Фольклор ба литература (5 саг)		
2	Аман зохеолойзаншалыелитературадахэрэглэлгэ	1	
3	Мифүүд. Дэлхэй яажа бии болооб. Арааха.	1	
4	Домогууд. Хори тухай домог. Хонгоодор зоной домог. Сартуул яһатанай домог.	1	
5	Дуунууд. Оньһон ба хошоо үгэнүүд.	1	
6	Үреэлнүүд. Таабаринууд.	1	
7	Yльгэрнγγд	1	
	«Гэсэр» (10 час)		
8	«Гэсэр» - буряадайгероическа эпос	1	
9	Нэгэдэхи һалаа. Баруунай ба зγγнэй тэнгэришγγл.	1	
10	Хоер ехэтэнгэришγγлэйарсалдаан	1	
11	Хоер ехэтэнгэришγγлэй дайн	1	
12	Хоердохи һалаа. Гэсэрэй дайда дээрэ тγрэһэн тушаа. Нюһата-Нюургай хγбγγнэй Саргал-Ноен абгайндаа байһан туша.	1	
13	Абай-Гэсэрэйгурбанабхайнар	1	
14	Гурбадахи һалаа. Гэсэрэй Архан Шγдхэрые дараһан тушаа. Дγрбэдэхи һалаа. Гэсэрэй Гал-Нурманиие дараһан тушаа.	1	
15	Табадахи һалаа. Гэсэрэй Орголи эреэн гγрөөһэ дараһан тушаа.	1	
16	Зургаадахи һалаа. Гэсэрэй Шэрэм минаата хааниие дараһан тушаа. Долоодохи һалаа. Гэсэрэй Абарга-Сэсэн мангадхайе дараһан тушаа.	1	
17	Наймадахи һалаа. Гэсэрэй Лойр хара Лобсоголдойе дараһан тушаа. Юһэдэхи һалаа. Гэсэрэй Шара голой хаашуулые дараһан тушаа.	1	
18	Шалгалтынхγдэлмэри	1	

II- дохи четверть, 14 час
Хэшээл	Сэдэб	Сагай хубаари	
	Буряад арадай XVIII-XIXзуун жэлнүүдэй бэшэмэл зохеолнууд ба тэдэнэй уран һайханай заншалнууд		
	“Монголой нюуса тобшо” (5 саг)		
1	“Монголой нюуса тобшо” тухай	1	
2	Тэмүүжинэй уг гарбал	1	
3	Чингисэй эдир наһан	1	
4	Тэмүүжиндэ Чингис хаан соло олгогдоһониинь	1	
5	“Чингис хаан” кинофильм харалга	1	
	Замай тэмдэглэлнүүд (3 саг)		
6	Д-Д.Заяев “Замай тэмдэглэлнүүдһээ”	1	
7	Б.Барадин “Замай тэмдэглэлнүүдһээ”	1	
8	Б.Рабданов “Худалдаа наймаан, түбэд эхэнэрнүүд”	1	
	Буддын шажанай зохеолнууд ба тэдэнэй ёһо заншалнууд (5 саг)		
9	Э.Ч.Дугаров “Будда Шакьямуни”	1	
10	Хайрлангы сэдьхэл. Эсэгын тухашарал.	1	
11	Сэдьхэлэй хүлгөөн. Шэдитэ үзэгдэл.	1	
12	Боди модон.Һургаалай дэлгэрэл.	1	
13	Буддын хүбүүн.Һүүлшын һургаал.	1	
14	Шалгалтын хүдэлмэри	1	

III-дахи четверть, 20 час
Хэшээл	Сэдэб	Сагай хубаари	
	XX зуун жэлэй эхинэй буряад литература ба тэрэнэй заншалнууд  (6 саг)		
1	Буряад арадаагэгээрүүлэгшэд	1	
2	Ч-Л.Базарон “Хаарташан” (2 саг).
Доржотоной гэрэй байдал.	1	
3	Доржын бодолгүй ябадалһаа хохидолго	1	
4	Д-Р.Намжилон “Буряад аршааншадай байдал” 	1	
5	Б.Б.Барадин “Сэнгэ баабай” (2 саг).
Сэнгэ баабайн ажабайдал.	1	
6	Ород эмшэн буряад зоной байдал тухай	1	
7	Ц-А.Дугарнимаев  хуушан монголһоо буулгаба “Буряад монголой уг гарбалай домог”	1	
	Поэт-реформатор(2 саг)		
8	Д. Дашанимаев – элитэ поэт, оршуулагша, журналист	1	
9	 «Тоеон». “Туг”. Шγлэг соохи уран арганууд.	1	
10	Творческо мастерской. Шγлэгэй хэмжγγр, строфа, ритм.	1	
	Романтическа ёһо заншалые буряад литературада хэрэглэлгэ (5 саг)		
11	Романтическэ ёһо заншалай нүлөөн	1	
12	П.Н.Дамбинов (Солбонэ Туяа) “М.Н.Богдановай дурасхаалда”, “Энэл даа түрэһэн таламни”, “Ангар”	1	
13	Ч.Ц.Цыдендамбаев – поэт-лирик, прозаик	1	
14	“Концерт”	1	
15	Д-Д.Ж.Мункоев “Таладаа гарабаб...”	1	
	Реалистическэ ёһо заншалые буряад литературада хэрэглэлгэ		
	Ц.Дон «Хиртэһэн һара» ( 6 час)		
16	Реализм. Ц,Дон.	1	
17	“Хиртэһэн һара” - тэрэ үеые үнэншэмөөр харуулалга.	1	
18	Раднын гэртэхин. Гурбан хγсэн мγргэлдөө.	1	
19	Раднаγбгэнэйһаналбодол	1	
20	Шалгалтынхγдэлмэри	1	

IV-дэхи четверть, 18 час
Хэшээл	Сэдэб	Сагай хубаари	
1	Гэмыньурдаа, гэмшэлыньхойноо	1	
2	Эндγγрэлхадааһургаалболодог	1	
	Гушаад онуудай ба Эсэгэ ороноо хамгаалгын Агууехэ дайнай үе буряад литературада		
3	К.Ш.Цыденов «Хээрэ»	1	
4	Гэндэнэй Намсарай Ямпилай Сэжэб хоерой харилсаан	1	
5	Сэжэбэй һүүлшын гуйлта. Хүдөө нютагай байгаали.	1	
6	Ц.Р.Галанов «Эсэгын хүбүүн”	1	
7	Дондогой баабайн захяа	1	
6	Дондог баабайдаа бэшэг бэшэбэ.	1	
8	Творческо практикум. Эсэгэ ороноо хамгаалгын Агууехэ дайнда хабаадаһан минии нютагаархид.	1	
9	Ц.Д.Дондогой «Эхэ тухай поэмэ»	1	
10	Буряад сонет	1	
11	Творческо мастерской. Сонедэй түүхэһээ.	1	
12	М.Ж.Самбуев «Аласай замда юрөөнэб”- сонедүүдэй гүрлөө	1	
	Хүн түрэлтэн, уг гарбал, уг изагуур		
13	Л.Д.Тапхаев “Угай түүхэ”- поэмэ	1	
14	А.Г.Лыгденов “Үншэн” (3 саг)	1	
15	Сэндэмэ хүгшэн гансаардаба.	1	
16	Эхын зүрхэн эндүүрдэггүй.	1	
17	А.Г.Лыгденов “Нюдэнэй аршаан” 	1	
18	Шалгалтынхγдэлмэри	1	
	Арадай аман зохеолой заншалые буряад литературада хэрэглэлгэ		
	Д.Н.Сультимов “Амиды зула” ( 2 саг)	1	
16	Орбондой, Обоодой, Балюу гурбанай зүрилдөөн		
17	Энеэдэтэй байдалда ороһон Орбондойтон	1	
18	Шалгалтын хүдэлмэри	1	

9-дэхи класс
I- дэхи четверть,           18час
Хэшээл	Сэдэб	Сагай хубаари	
1	XX зуун жэлэй 1-дэхи хахадай буряад литература (1 саг)	1	
2	Б.Ц.Найдаков-Мүнхэ Сарьдаг “Саяанда” (1 саг)	1	
3	Ц.Г.Галсанов “Буряадни, Буряадни, түрэлхи Буряадни”... (1 саг)	1	
4	Творческо практикум. Литературна хүгжэлтын үенүүд.	1	
	Ц.Д.Дондубон “Брынзын санха” ( 5 саг)		
5	Ц. Доной намтар ба зохеохы зам 	1	
6	«Брынзын санха»- хүниие шэнэ харгыгаар хаража, реалистическэ ёһоор зураглаһан туужа	1	
7	Должоной ажабайдал	1	
8	Ангиин дайсадай «уургай», тэдэнэй hүйд таталга	1	
9	Хамтын ажалай эдэбхитэд	1	
	Ц-Ж.А.Жимбиев “Гал могой жэл” (7 саг)		
10	Уран зохеолшын намтар, зохеохы зам	1	
11	«Гал могой жэл» - темэ, мотив, сюжет, жанр. Зохёол соохи хөөрэгшэ нюур.	1	
12	Минии гэртэхин	1	
13	«Нааданхай буунуудтал адли шатаhан бага наhан»	1	
14	Түрүүшын hүниин манаан	1	
15	Эхэнэрнүүдэй ажабайдал	1	
16	Эсэгынгээ  түлөө үһөөгөө абахаяа ошохом.	1	
17	Творческо практикум
Батажаб – дайнай үеын эдиршүүлэй эрхим нэгэниинь	1	
18	Шалгалтын хγдэлмэри	1	

II- дохи четверть,           14час
Хэшээл	Сэдэб	Сагай хубаари	
	Ц.Г.Шагжин “Будамшуу” (3 саг)		
1	Ц. Шагжинай зохеохы зам. “Будамшуу” – фольклорно үндэһэтэй зохеол.	1	
2	Арадай дундаһаа гараһан герой	1	
3	Найдан үбгэнэй ажабайдал, Арад зоной сэсэн мэргэн ухаан	1	
4	Творческо практикум. Литературоведческэ шэнжэлэлгэ	1	
	XXзуун жэлэй 2-дохи хахад – буряад литературын хүгжэлтын алтан үе (2 саг)		
5	Литературын гол шухала род болон жанрнуудай түргэнөөр хүгжэлгэ. Прозын жанрнуудай хүгжэлтэ.поэзиин шэнэ шэнжэ	1	
6	Буряад драматургида болоһон гүнзэгы удхатай хубилалтанууд. Үхибүүдэй литературын хүгжэлтэ.	1	
	М.Ж.Самбуев “Ленинград тухай шүлэгүүд” (2 саг)		
7	М.Ж.Самбуевай намтар ба зохеохы зам	1	
8	“Ленинград тухай шүлэгүүд”. Шүлэгүүдэй цикл тухай.шүлэгүүдэй үргэн дэлисэтэй уянгата образууд	1	
	Д-Д.Ж.Мункоев “Эхэ тухай дуун” (2 саг)		
9	Д-Д.Ж.Мункоевой зохеохы зам	1	
10	“Эхэ тухай дуун”	1	
	Б.Н.Ябжанов “Эхэ шоно” (3 саг)		
11	Б.Н.Ябжановай зохеохы зам. «Эхэ шоно»	1	
12	Гүлгэдөө тэжээхэ мэдэрэл	1	
13	Эхэ шонын үһөөгөө нэхэлгэ	1	
14	Шалгалтын хүдэлмэри	1	

III- дахи четверть,   20 час
Хэшээл	Сэдэб	Сагай хубаари	
	А.Г-Н.Лыгденов “Үншэн” , зохёохы зам (2 саг)		
1	Пүнсэг- түшэг тулгуури болохо хүбүүниинь	1	
2	Эхын зүрхэн хэзээдэшье эндүүрдэггүй.	1	
3	Творческо практикум. Уянгата прозын хүгжэлтын хараа шэглэл.	1	
	Ц.Р.Галанов “Саран хүхы” (5 саг)		
4	Ц.Галановай зохеохы зам	1	
5	«Саран хγхы» - байгаали хамгаалгын зохеол	1	
6	Байгаали хамгаалагшад. Гомбо-Доржо γбгэн.	1	
7	Виктор Горбунов, Долгор	1	
8	«Хоер хγлтэй арьяатад», Ганин сэдьхэлэй «хайлалга»	1	
9	Творческо практикум. Уран зохеол бэшэлгэдэ аман зохеолнуудые, арадай хатар наадануудые хэрэглэлгэ.	1	
	Д-Р.Батожабай “Багшашни хэн бэ?” (4саг)		
10	Д-Р.Батожабайн зохеохы зам. Туужын бодото үндэһэн	1	
11	Чулуун-Батын «зγб харгыда» оролго 	1	
	«Нэрээ хухаранхаар, яhаа хухара»		
12	Иван Петрович ба тэрэнэй шабинар. 	1	
13	«Һайнаар ажалаа хэхэ гээшэ һэшхэлэй хγсэн»	1	
	XX зуун жэл. Хубисхалай ба дайнай үе.	1	
	Ц.Д.Дондубон. “Шуһата хюдалга”, зохёохы зам ( 3 саг)		
14	Мүндэр шэнги буужа байһан һомонуудай дунда	1	
15	Ташуураар шабхадаха шэмээ гараа бэлэй	1	
16	Манай хэрэг хэзээдэ бүтэхэ.	1	
17	Ч. Ц. Цыдендамбаев. “Илахаяа ошохомнай”, “Гвардеец» (1 саг)	1	
18	Ш.Нимбуев «Эхын юрөөл” (1 саг)		
19	Творческо практикум. Поэтическэ семинар.	1	
20	Шалгалтын хүдэлмэри	1	

IV- дэхи четверть,   16 час
Хэшээл	Сэдэб	Сагай хубаари	
1-2	Творческо практикум. Дайнай үеын зохеолнуудай онсо шэнжэ.	2	
	Ж.Т.Тумунов. Дайнай үеын зохеолнуудһаа. ( 10 саг)		
3	Ж.Тумунов дайнай үедэ	1	
	“Халуун зүрхэн” (  2 саг)		
4	Макар Петрович ба тэрэнэй хүршэ	1	
5	Шулуунһаа хатуу зүрхэн	1	
	“Веда” (  3 саг)		
6	Семён Базаровай бодолнууд	1	
7	Веда – зоригтой партизан басаган	1	
8	Гал хүүюурэй дэргэдэ	1	
	“Лейтенант Саханаев” (2 саг)		
9	Суута разведчик	1	
10	Хүбүүдэй туйлалтанууд	1	
11	“Эсэгэ хүбүүн хоер”  	1	
	“Наранай орохо зүг тээшэ” ( 2 саг)		
12	Түрүүшын саһан	1	
13	Тагнуул. Маната үдэр.	1	
14-15	Хэшээл-конференци	2	
16	Шалгалтын хγдэлмэри	1